Verslag werkjaar 2006-2007

Uitwerking beleidsnotities

Een groot deel van het werkjaar werd door het Collegiaal Bestuur besteed aan de uitwerking van de inmiddels zeven nadere beleidsnotities, zoals voorgesteld in de Raamnota Geloven in groei.

Vonden in het late voorjaar het Personeelsbeleidsplan, het Formatieplan, het Communicatieplan en een eerste notitie over het jeugdpastoraat hun weg naar de synode, inmiddels zijn daaraan toegevoegd de notities over de Organisatie, de Financiën, het Vrijwilligersbeleid en de Vorming en Toerusting. Met name het onderwerp organisatie gaf aanleiding tot de nodige discussies. Al eerder was melding gemaakt van de inbreng van de heren van de Sesamacademie. Nadat zij een eindrapportage en een alternatief hadden aangeboden, was het woord aan het bestuur zelf. Het uiteindelijke voorstel, zoals opgenomen in de beleidsnotitie voor de synode, betekent geen aardverschuiving maar wel de versterking van accenten. Het Collegiaal Bestuur gaat zich meer toespitsen op de hoofdlijnen van het beleid terwijl de uitvoerende taken bij het verbreed Dagelijks Bestuur (vier leden i.p.v. drie) komen te liggen. En de daarnaast zijn er vijf beleidsterreinen gevormd waarvoor tweetallen van portefeuillehouders verantwoordelijk zijn. Het bestuur stelt voor met de gewijzigde opzet een jaar lang ervaring op te doen en niet nadat twee jaar ervaring is opgedaan tot de definitieve invoering over te gaan.

Uitvoering beleidsnotities

Na de extra synode van mei 2007 is, rekening houdend met de adviezen van die synode, een begin gemaakt met de uitvoering van de daar besproken notities.

Het al eerder begonnen overleg met de Stichting De Oud-Katholieke Pers en de Redactie van de Oud-Katholiek werd gecontinueerd om te komen tot een nieuw blad onder de oude naam. De verschillende modellen, qua inhoud en qua vormgeving werden besproken en informatie werd ingewonnen over de technische kant van het vormgeven en drukken. Het is momenteel voorzien dat de metamorfose van de Oud-Katholiek in de loop van 2008 zijn beslag zal krijgen en dat deze ook naar alle oud-katholieke adressen zijn weg zal vinden.

De opdracht tot het vervaardigen van de promotie DVD werd verstrekt en aan het script wordt nu gewerkt.

De aangenomen notitie over de Formatie was maatgevend voor de gesprekken, die vanuit het bestuur gevoerd werden met enkele parochies, o.a. met de parochie Groningen over het ingediende plan voor de verdere ontsluiting van Friesland. Een ook maatgevend voor de begroting 2008.

Door de consulent parochieopbouw is in vier verschillende parochies assistentie verleend bij het bedenken en uitwerken van plannen voor de parochie-opbouw. De consulent schreef een brochure die de handleiding vormt voor de werkbezoeken-nieuwe-stijl die vanaf volgend voorjaar worden georganiseerd. Daarbij wordt bijzonder de nadruk gelegd op de noodzaak om plannen voor zowel de inhoudelijke en als organisatorische uitbouw van de parochie te ontwikkelen.

Tijdens het afgelopen werden werkbezoeken gebracht aan Eindhoven, Groningen en Culemborg.

Op uitdrukkelijk verzoek van de synode wordt door een werkgroep van pastores en enkele jong-volwassen leken geprobeerd een concept voor jeugdpastoraat uit te werken dat zowel aan de verlangens van jongeren als aan de specifieke situatie van onze (kleine) kerk voldoet. Dit concept wordt, zoals afgesproken, aan de volgende zitting van de synode voorgelegd.

In de beleidsnotitie Financiën wordt duidelijk gemaakt dat de betrokkenheid van de leden van de kerk ook financieel kan worden verbeterd en dat er meer mensen betrokken kunnen worden. De Commissie Geldwerving maakt daartoe gebruik van de ervaringen van de Interkerkelijke Commissie Geldwerving (ICG), die met de actie Verbreden en verdiepen  in andere kerken opmerkelijke resultaten heeft geboekt. Tijdens de bijeenkomst geldwerving voor de kerkbesturen op 6 oktober jl. werd een en ander worden gedemonstreerd en werd ook de kortgeleden gepresenteerde DVD over dit onderwerp voor de PKN van de ICG Gooi het net uit aan stuurboord getoond. Zie verder de Financiële Verslaglegging.

Statuut

De nieuwe versie van het Statuut voor de Oud-Katholieke Kerk van Nederland is na de besprekingen in de synode van 2005 en 2006 definitief vastgesteld door het Collegiaal Bestuur op 15 juni 2007 en is van kracht geworden met ingang van 1 september 2007.

Vorming en Toerusting

Lectoren
De nieuwe uitgave van de lectorenopleiding is het tweede jaar ingegaan. Naar aanleiding van evaluatieve opmerkingen werd het programma op bepaalde punten nog bijgesteld. De indruk is dat er een interessante groep van nieuwe lectoren aankomt, waarvan de leden ook nu reeds van getuigen van een grote betrokkenheid.

Catechese  en kinderkerk
De commissie heeft de samenwerking met de parochiecatecheten onderzocht en is tot de conclusie gekomen dat deze meer gestimuleerd moet worden. Vandaar dat men in januari een 'catechesedag' zal organiseren voor iedereen, pastores zowel als leken, die iets met de catechese in de parochie te maken hebben. Het wordt vooral een praktische werkdag waar men kennis kan maken met materiaal. Tegen het einde van het seizoen wordt een dag in het vooruitzicht gesteld voor alle catechisanten.
Er wordt verder gewerkt aan de aanpassing van catechesemateriaal voor de min-tien-jarigen.
Na het succes van de werkdag voor kinderkerkleidingen werd besloten in de loop van het voorjaar opnieuw zo'n dag te organiseren.

Seminarie
Gelukkig kan onze opleiding zich op relatief veel studenten verheugen. Niettegenstaande dat heeft men toch een erg zwaar jaar achter de rug. Door de ziekte van docent Ouwens en andere organisatorische moeilijkheden, zoals het ontbreken van een secretaris voor het docentencollege, werd de druk op enkele individuele docenten onverantwoord hoog. Het curatorium heeft zich deze situatie aangetrokken en probeert nog steeds gepaste oplossingen uit te werken.

Ondanks deze gecompliceerde situatie werd door het Curatorium in samenwerking met het docentencollege een beraaddag georganiseerd over vorm, inhoud en organisatie van de opleiding in de toekomst. Als resultaat van deze dag wordt nu aan een zgn. 'businessplan' voor de opleiding gewerkt op basis waarvan een toekomstgerichte strategie kan worden uitgewerkt.

Op de stormachtige dag van 18 januari ll., hield onze nieuwe hoogleraar prof. Dr. A. Berlis haar oratie voor een toch nog enigszins talrijk opgekomen publiek. Uitermate verheugend dat de 'oud-katholieke theologie'  door de inzet van prof. Berlis opnieuw een gezicht heeft gekregen ook in academische kringen.

Vastenblok
Naast het al bijna vertrouwde Adventsboekje, verscheen er nu ook voor de Veertigdagentijd een uitgave ter bezinning. De bisschoppen konden met de medewerking van enkele pastores en dankzij de coördinatie van past. W.J.Woltjer  een Vastenblok laten verschijnen met de tekst van de dag en een korte reflectie daarop. Zowel naar vorm als naar inhoud werd het vastenblok goed ontvangen. Reden om dit initiatief voor een tweede jaar te herhalen.

Communicatie

De Oud-Katholiek
Van het overleg over de nieuwe Oud-Katholiek werd al eerder melding gemaakt. De redactie had daarnaast de taak een nieuwe eindredacteur te vinden, die de plaats van de heer P.Schotel kon innemen. Aan het einde van de zomer werd duidelijk dat men in de heer G.de Rijk uit Wassenaar een opvolger gevonden had.

Brochure en website
De in 2006 uitgegeven folder/brochure over de Oud-Katholieke Kerk van Nederland raakte in de loop van het jaar uitverkocht. Met enkele aanpassingen in het overzicht van de parochies werd de folder nog net op tijd voor de Open Monumentendag herdrukt.
De officiële website van de kerk mag zich verheugen in een langzame maar gestage groei van het aantal bezoekers. Het gemiddelde aantal per maand is het afgelopen jaar met duizend gestegen tot ruim zevenduizend.
Voor de webmasters van de parochie websites is een werkavond belegd eind oktober 2007.

Pastoraat

Studiedagen en retraite
De retraite kon zich in een grote opkomst verheugen. Voor de studiedagen meldden zich echter minder deelnemers. Deze bijeenkomsten zijn van groot belang om aan de cohesie binnen onze geestelijkheid te werken. Daarom blijven bisschoppen en docenten zich inzetten de studiedagen te maken tot 'niet te missen' activiteiten waar zowel inhoud als onderlinge ontmoeting de motivatie vormen om eraan deel te nemen.

Missionair pastoraat
Na vele jaren van overleg en reflectie wordt vanaf 1 september aan het concrete plan voor het city-pastoraat in Rotterdam gewerkt. Dank zij de middelen die door de stichting Sint Jansplaats ter beschikking worden gesteld was het mogelijk J. de Rie, pas afgestudeerd aan het seminarie, als pastoraal werker met deze taak te belasten. Op korte termijn valt het startschot voor de concrete activiteiten te verwachten.

Cultureel erfgoed

In de loop van het jaar kon de Stichting tot Behoud Oud-Katholiek Erfgoed worden opgericht. De stichting is opgezet om externe geldwerving mogelijk te maken voor de bekostiging van het behoud en beheer van het grote en vaak bijzondere erfgoed, dat onze kerk rijk is. Een rijkdom met een scherp randje omdat voor een adequaat beheer de middelen en de menskracht vaak ontbreken. De eerste projecten die de stichting gaat aanpakken is gelden te verzamelen voor het onderbrengen van de complexe boekenrijen die zich in de gebouwen van de Gertrudiskathedraal bevinden en voor het project, dat de Commissie voor de Pretiosa heeft ingediend om projectmatig voor een aantal jaren een consulent erfgoed aan te kunnen trekken om de meest nijpende zaken aan te pakken en de parochies van advies te kunnen dienen.

Secretaris E.Verhey vertegenwoordigt de kerk in het Bestuur van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit (SKKN), de organisatie die ook verantwoordelijk was voor de inventarisaties van het erfgoed in de parochies. De SKKN is initiatiefnemer van het Jaar van het Religieus Erfgoed, dat voor 2008 is uitgeroepen en dat ook voor de parochies van belang is om zich te presenteren. Nadere mededelingen zullen daarover nog volgen.

Oecumene

Samenwerking
De samenwerking met Anglicanen en Orthodoxen (zie verslag aan de 77^e zitting) verloopt naar wens van de deelnemers en men heeft dan ook besloten daarmee verder te gaan. Er werd bij de Raad van Kerken een voorstel ingediend om aan dit samenwerkingsverband ook een vertegenwoordiging in het Moderamen van de Raad te geven. Dat voorstel werd echter op formele gronden afgewezen.

Vlissingen
Zoals vroeger reeds gemeld,  was het de bedoeling tot een samenwerking te komen in verband met de Mission to Seafarers te Vlissingen. Het Collegiaal Bestuur is verheugd mee te kunnen delen dat de overeenkomsten daaromtrent nu rond zijn en dat deze binnenkort door alle betrokkenen zullen worden ondertekend. Het betreft een overeenkomst tussen onze kerk en de internationale (anglicaanse) organisatie van Mission to Seafarers enerzijds, en een overeenkomst tussen de Bisschop van Gibraltar in Europe (diocees van de Kerk van England) en de aartsbisschop van Utrecht anderzijds. Het is voor eerst dat de organisatie van Mission to Seafarers een dergelijke overeenkomst sluit met een niet-anglicaanse kerk. Voor onze kerk heeft dit als onmiddellijk gevolg dat er een voltijds plek voor een priester in Zeeland is ontstaan omdat de 0,8 fte pastoraat aan de zeelieden gecombineerd wordt met de 0,2 aanstelling voor de Statie Zeeland. Onze kerk wordt voor het 0,8 zeeliedenpastoraat gesubsidieerd door de genoemde organisatie.

Europese Oecumenische Assemblee
In het BMB van oktober 2007 geeft mw.A.Paasen, gedelegeerde voor de Oud-Katholieke Kerk van Nederland aan de assemblee te Sibiu, aan wat het belang is voor de kerk om aan dergelijke grote bijeenkomsten deel te nemen. Een dagelijks verslag vanuit Sibiu was en is te lezen op de website.

SMPR 
Het protocol  Seksueel Misbruik in Pastorale relaties is na enkele kleinere herzieningen afgerond en zal binnenkort worden gepubliceerd. Het Collegiaal Bestuur heeft ds.Bert Louwerse bereid gevonden om als voorzitter te fungeren. Er wordt tevens een vice-voorzitter benoemd om te kunnen garanderen dat er bij een onverhoopte melding geen vertraging plaats vindt in de te volgen procedure.

Unie van Utrecht

Kandidaten en procedures
De IBC zag zich genoodzaakt de eerder genomen beslissing voor de voorwaardelijke opname van de 'Old Catholic Church of British Columbia" (Kanada) terug te draaien. Het duidelijke gebrek aan theologische basis, zoals die tot uiting kwam in de inhoudsloze wijze waarop de uitgenodigde bisschop deze kerk presenteerde, was de rechtstreekse aanleiding tot deze ongewone beslissing. De gang van zaken confronteert de IBC met het feit dat de procedure voor het leggen van contacten en eventuele toetreding tot de Unie van Utrecht niet afdoende sluitend is. Die opdracht wordt dan ook onmiddellijk ter hand genomen.

Mariavieten
De Oud-Katholieke Kerk van de Mariavieten in Polen is nog steeds kandidaat om toe te treden tot de Unie van Utrecht. In principe is dat voor onze kerk geen probleem omdat wij reeds intercommunie met deze kerk hebben gesloten. Voor andere zusterkerken uit de Unie is het dat echter wel. Vandaar dat in een speciale commissie opnieuw wordt gewerkt aan het ophelderen van vragen en bedenkingen er leven.

Saint Martins Statement
Met vreugde werd het 'Saint Martinsstatement' begroet. Het is het eerste product van de werkgroep van Episcopaalse, Filippijnse en Oud-Katholieke theologen over 'katholiek-zijn in een geglobaliseerde wereld'. De werkgroep gaat nog verder met haar reflectie en zal volgend jaar met een eindrapport komen. Dat rapport kan als inspiratie dienen bij onze eigen oriëntatie over dit onderwerp. Deze werkgroep moet vooral gezien worden als een poging om onze Filippijnse zusterkerk bij de uitbouw van haar katholieke identiteit te ondersteunen.

Dialogen
De dialoog met het Vaticaan lijkt voortreffelijk te verlopen. Er wordt gewerkt aan een model waarin de Unie van Utrecht als een 'geünieerde kerk' kan worden geaccepteerd. Of dat ooit effectief het geval zal zijn is natuurlijk een andere kwestie. De dialoog met de kerk van Zweden gaat een fase van verdere verdieping in. We verwachten dat over niet al te lange termijn zal blijken of een intercommunie met deze kerk al dan niet mogelijk is.

De gemeenschappelijke werkgroep met het patriarchaat van Constantinopel moet enigszins gereactiveerd worden. Het gebrek aan inzet aan de orthodoxe zijde een negatief effect op deze groep.

Levensverbintenissen
Zowel door de Zwitserse kerk als door ons werd verslag gedaan van de betreffende besluiten van ons beider synodes. Beide kerken zijn tot gelijkaardige conclusies gekomen en maken dus het mogelijk dat levensverbintenissen van partners van hetzelfde geslacht kerkelijk gezegend worden. De Zwitserse kerk stipt daarbij uitdrukkelijk aan dat het daarbij niet om een huwelijk gaat. De term 'huwelijk' blijft gereserveerd voor een levensverbintenis van vrouw en man.

Financiële verslaglegging

Beleidsnotities, begroting en prognoses
In het voorbije jaar is veel tijd en energie besteed aan de beleidsnotities die voortgekomen zijn het de discussie Breed Beraad. De thesaurier is bij alle notities betrokken geweest om te herleiden wat de eventuele financiële consequenties van alle beleidsuitgangspunten zouden zijn. Maar niet in de laatste plaats zijn ook veel inspanningen verricht om de financiële beleidsnotitie "Samen kunnen wij bergen verzetten" tot stand te brengen. Dit vooral in samenspraak met de Financiële Raad.
De doorvertaling van het vele beschreven beleid is uiteindelijk ook gemaakt naar de begroting voor 2008 en de prognoses voor 2009 t/m 2011.

Hoewel deze korte verslaglegging doet vermoeden dat er geen andere activiteiten hebben plaats gehad is de werkelijkheid anders, zoals hieronder verder vermeld.

Financiële Raad
De Financiële Raad is ook in het afgelopen jaar weer zeer actief geweest. De voorzitter en controleurs van de beide bisdommen zijn betrokken geweest bij de visitaties van de Aartsbisschop van Utrecht en hebben bij de betreffende parochies boekencontroles uitgevoerd. Daarnaast zijn de jaarrekening en begrotingen van de parochies weer gecontroleerd, dat in een aantal gevallen tot nadere vraagstellingen aan parochiebesturen heeft geleid.

Groot zijn ook de inspanningen geweest op het gebied van beoordeling van renovaties en onderhoud aan gebouwen. De vele aanvragen zijn steeds nauwkeurig beoordeeld en in een aantal gevallen is de deskundige van de Financiële Raad ter plekke gaan kijken om tot een oordeel te komen en/of adviezen af te geven aan parochies en vervolgens aan het Collegiaal Bestuur.

Spijtig, maar absoluut begrijpelijk, is het voornemen van de huidige voorzitter van de Financiële Raad, de heer W. Roobol, om in het voorjaar van 2008 zijn functie te beëindigen. Hij heeft dan 20 jaar deelgenomen aan de raad en vindt het tijd om het stokje door te geven. Al geruime tijd kijkt het bestuur en de Raad uit naar een geschikte kandidaat om hem op te volgen.

Fondsenberaad
Het jaarlijkse fondsenoverleg heeft het afgelopen jaar voor het eerst in een andere opzet plaats gevonden. Met twee grote fondsen zijn convenanten gesloten, waarin voor komende drie jaar (ingaande 2007) vaste bedragen zijn toegezegd voor projecten die geheel naar eigen inzicht door het Collegiaal Bestuur ingevuld kunnen worden. Het bestuur zal van de besteding van de gelden achteraf verslag doen aan deze fondsen.
Voor het project Citypastoraat in Rotterdam is eveneens een fondsbijdrage toegezegd. In dit geval voor anderhalf jaar. Met andere fondsen wordt ook gestreefd naar meerjarige afspraken in de vorm van convenanten.
Deze ontwikkeling brengt een gewijzigde overlegsituatie voort met de fondsen, waarbij voor de komende jaren is afgesproken om het overleg te houden middels thematische discussies op het gebied van fondsen.

Geldwerving
Het werk van de Commissie Geldwerving is in het afgelopen jaar aangevuld met de hulp van consulenten van de Interkerkelijke Commissie Geldwerving. Dit overleg van een aantal kerken, waaraan ook onze kerk deelneemt, heeft deze consulenten ter beschikking voor advisering en hulp aan kerkbesturen voor stimulering van de Aktie Kerkbalans. Het Collegiaal Bestuur heeft gemeend de consulenten in te zetten bij vier parochies (gelijkelijk verdeeld over de beide bisdommen). Het doel hiervan is de ervaringen van deze parochies te evalueren en zo mogelijk te gebruiken ten behoeve van andere parochies. De evaluaties hebben geleerd dat van de adviezen van de consulenten geen of nauwelijks gebruik is gemaakt. Bezien wordt in hoeverre de consulenten nog in andere parochies ingezet worden.
De Commissie Geldwerving in onze kerk heeft recent een discussie gehouden met een afvaardiging van het Collegiaal Bestuur om tot verdere stimuleringsplannen te komen voor de komende Aktie Kerkbalans.
Daarnaast is een kleine formatie vrij gemaakt om het terrein van externe geldwerving te ontginnen door subsidies aan te vragen voor bijzondere projecten in onze kerk, waarvoor charitatieve fondsen (financiële) steun kunnen bieden.

Honorariumcommissie à Arbeidsvoorwaardenoverleg
Het overleg tussen een afvaardiging van de pastores en het Collegiaal Bestuur heeft er toe geleid dat het honorariumoverleg is gewijzigd in een arbeidsvoorwaardenoverleg. De beide gesprekspartners zijn doende om dit overleg in een reglement vast te leggen, waarin de spelregels worden vastgelegd. De besprekingen over dit reglement en de arbeidsvoorwaarden hebben in het afgelopen jaar in een prettige sfeer plaats gevonden. Dit prettige overleg heeft geleid tot een verhoging van de honoraria per 1 januari 2008 met 3%.

Voor de komende jaren heeft een verkennend gesprek in de afgelopen zomer geleid tot voornemens om nadrukkelijker de arbeidsvoorwaarden van PKN te benaderen. Concrete afspraken moeten nog gemaakt worden, maar door een open discussie over elkaar noden en wensen is een constructief vervolg te verwachten.

Pensioenfonds
In 2006 heeft het bestuur van het pensioenfonds wederom een bijdrage vanuit hun reserve gedaan ten behoeve van de extra premie bij de pensioenverzekeraar voor de zogenaamde backservice die het gevolg was van de honorariaverhoging in dat jaar.

Naar aanleiding van de toekomstverkenning door het pensioenfondsbestuur die in 2006 met het Collegiaal Bestuur is besproken, is in het afgelopen jaar gestart met het onderzoek naar de daadwerkelijke invulling van de verkenningsnota. Onderzocht zijn de mogelijkheden om een pensioenbureau in te schakelen om de kwetsbaarheid in de toekomst te voorkomen. Ook is onderzocht in hoeverre de huidige pensioenverzekeraar nog aansluit bij de wensen voor een goed pensioen in onze kerk.

Het bestuur van het pensioenfonds is nog bezig met de onderzoeken, maar verwacht deze in komende periode af te ronden met een voorstel, waarmee de pensioenen voor onze werkenden gewaarborgd blijven.

Het Collegiaal Bestuur
oktober 2007