
1. Inleiding
Het afgelopen werkjaar stond in het teken van het 'breed beraad'. Onder leiding van een enthousiaste stuurgroep, waarvan zowel leden van de synodale commissie als leden van het Collegiaal Bestuur deel uitmaakten, werden zoveel mogelijk synodalen en parochianen betrokken bij het beraadsproces dat als doel had de grote lijnen voor toekomstig beleid te ontwikkelen. Het Collegiaal Bestuur is zeer tevreden over het resultaat van het proces alsook over de grote betrokkenheid van de parochies erbij. Inhoudelijk heeft het proces inderdaad de nodige aanzetten gegeven en het Bestuur heeft het oprechte voornemen deze zo goed mogelijk om te zetten in concrete beleidsvoornemens. De raamnota die aan de synode wordt gepresenteerd en de verschillende beleidsnotities die in de loop van het jaar daarop volgen, moeten daarvan de concrete uitwerking vormen.
Het afgelopen jaar werd ook getekend door de ziekte van de Bisschop van Haarlem. Zijn aanwezigheid werd node gemist in het bestuur, maar het belangrijkste was natuurlijk dat hem de ruimte gegeven kon worden zijn ziekte niet alleen te verwerken maar zich ook te concentreren op het genezingsproces. Het bestuur leefde met de bisschop en zijn gezin mee in hun bestaan 'tussen hoop en vrees'. We zijn de deken van Haarlem, pastoor D.J.Schoon, erkentelijk voor het vele werk dat hij van zijn bisschop heeft overgenomen en voor de wijze waarop hij vanuit het bisdom Haarlem mede zijn schouders onder het bestuurswerk heeft gezet. We hopen dat in de volgende maanden de gezondheid van bisschop Bert in die mate mag verbeteren dat hij opnieuw in staat zal zijn tenminste parttime zijn functie op te nemen. We blijven bidden om kracht en sterkte in wat voor hem een moeilijke tijd blijft.
2. Vieren
Gezangboek
Helaas zijn er in het verdere traject van het drukklaar maken van het gezangboek ernstige moeilijkheden opgetreden. Deze hebben grotendeels een persoonlijk karakter en daarom kan daarover ook geen mededeling worden gedaan. Er zijn nu door het Collegiaal Bestuur de nodige maatregelen genomen opdat alsnog een andere route naar druk en publicatie kan worden gevolgd.
Het altaarmissaal is in productie genomen.
Kerkmuziek
De Raad voor de Kerkmuziek, waarin de Commissie voor de Liturgische Muziek, de Korendagcommissie en de Organistenvereniging hun krachten bundelen, vergaderde op 27 april 2006 en besprak daar de volgende initiatieven of lopende zaken:
- op 15 oktober 2005 werd een Koor- en kerkmuziekdag in Haarlem gehouden met 55 deelnemers; een volgende staat gepland voor maart 2007.
- het nieuwe initiatief 'Zingen in de kathedraal', dat op 28 januari en 13 mei 2006 in de Utrechtse kathedrale kerk werd gehouden, zal worden voortgezet.
- de honorering van kerkmusici werd herzien en gepubliceerd in BMB 27/2, p. 16-17.
- de plannen voor een cursus gregoriaans en een nieuwe cantorcursus werden vanwege andere activiteiten zoals de lectorencursus uitgesteld.
- de Raad nam afscheid van een van zijn oprichters, mgr. A.J. Glazemaker.
Intercity
Het in onze kerk ontwikkelde Intercityproject werd in de veertigdagentijd 2006 oecumenebreed overgenomen. Een unieke oecumenische samenwerking, die geslaagd genoemd mag worden en volgend jaar een vervolg krijgt. De oud-katholieke parochies leken intercity moe, maar namen hier en daar met groot elan, opnieuw deel aan de actie. De kerk nam in totaal 5000 boekjes af en verkocht er 4000 van, zowel binnen als buiten de kerk. De kosten waren hiermee gedekt en de resterende boekjes zullen in volgende jaren hun weg naar belangstellenden nog wel vinden.
3. Vorming en Toerusting
Lectoren
Met de instelling van de Stuurgroep Lectoraat heeft het lectoraat een nieuwe impuls gekregen.
De studieavonden die in het voorjaar georganiseerd werden, zijn door een redelijk aantal lectoren en enkele belangstellenden bezocht. Ook voor het seizoen 2006-2007 is een viertal studieavonden gepland, twee in Haarlem en twee in Amersfoort, evenals een ontmoetingsdag. Inmiddels is ook een nieuwe lectorencursus van start gegaan met 18 deelnemers uit alle delen van het land. De cursus zal 18 zaterdagen, verdeeld over twee jaar, in beslag nemen.
Catechese
Na twee uitgaven van de catechetencursus met in totaal een vijftiental "afgestudeerden" is het nu zaak deze parochiecatecheten in te schakelen bij de parochiecatechese, wat nog niet op ruime schaal is gebeurd. Bovendien lijkt de motivatie onder de catecheten om deel te nemen aan terugkomdagen niet erg hoog. Het een zou wel eens met het ander kunnen samenhangen en het is zaak van de catechesecommissie om dat verder te onderzoeken. De vormselcatechese is nu geheel gepubliceerd. Het Collegiaal Bestuur hoopt dat met de uitgave van deze vormselcatechese ook een impuls kan gegeven worden aan het jongerenwerk in de parochies.
Jongerenpastoraat en kinderkerk
In het afgelopen jaar werd drie maal een jongerenkrant uitgegeven. Opzet is het contact tussen jongeren en de kerk enigszins aan te halen. Het idee ontstond in een werkgroepje "jongerenpastoraat" en het resultaat zal ook door dat werkgroepje worden geëvalueerd.
Het landkamp kende opnieuw een flink aantal deelnemers (meer dan vijftig). Het Zak-kamp daarentegen had minder succes. De kampleiding beraadt zich dan ook over de redenen die aan dit gebrek aan succes ten grondslag kunnen liggen.
Verheugend was de tweede jongerenontmoetingsdag in het bisdom Haarlem. De Haarlemse pastores die dit initiatief organiseren, bewijzen daarmee dat je als kerk nog best iets voor jonge mensen kan betekenen.
Door de inzet van diaken Remco Robinson en de sponsoring door de ORKA was het mogelijk enkele jongeren aan het Oud-katholieken Congres in Freiburg te laten deelnemen. Niettegenstaande dat de ervaring van deze jonge deelnemers over het algemeen positief was, zijn er ook uit dit 'experiment' de nodige lessen te trekken voor de toekomst. Dat zal door het werkgroepje 'jongerenpastoraat' ook gebeuren.
Het Collegiaal Bestuur maakt zich echter zorgen over het geringe aantal leden dat deze werkgroep telt en kijkt dus dringend uit naar vrijwilligers die mee gestalte willen geven aan het jongerenpastoraat in onze kerk.
Voor de kinderkerkleiding werd een ontmoetingsdag georganiseerd met onder andere een interessante workshop 'verhalen vertellen'. Jammer was dat deze dag, die twee maal was gepland, door gebrek aan belangstelling slechts een maal kon doorgaan. Het Collegiaal Bestuur maakt zich zorgen over dit gebrek aan belangstelling en vreest dat de kwaliteit van het kinderkerkwerk eronder gaat lijden als kinderkerkleidingen onvoldoende inhoudelijk worden gevoed. Ook op dit punt is verder onderzoek en reflectie nodig, wat is opgenomen door de Commissie voor de Catechese.
Oud-Katholiek Seminarie
Het Curatorium van de Stichting Oud-Katholiek Seminarie kreeg een nieuwe voorzitter, dr.H.A.Jenner volgde mr.G.Chr.Kok op. De kerk is mr.Kok veel dank verschuldigd voor zijn langjarige inzet voor de kerkelijke opleiding, aanvankelijk als secretaris en later als voorzitter van het curatorium..
Prof.dr.J.J.Hallebeek trad na negen jaar terug als bijzonder hoogleraar bij de (sub)faculteit Godgeleerdheid aan de Universiteit Utrecht. Hij werd opgevolgd door dr.A.Berlis, tevens rector van het Seminarie. De leeropdracht omvat oude katholieke kerkstructuren, tevens inhoudende de geschiedenis en de leerstellingen van de Oud-Katholieke Kerken.
4. Pastoraat
Studiedagen en retraite pastores
Er werden twee studiedagen voor pastores gehouden. De eerste ging op catechese, de tweede over "moderne devotie". Waar de eerste zich kon verheugen op een goede opkomst, bleef deze bij de tweede achter. De jaarlijkse retraite wed geleid door Prof. Dr. A. Houtepen. Jammer genoeg was maar een zeer beperkte groep van pastores aanwezig. Een en ander werd in de diocesane vergaderingen aan de orde gesteld.
Vereniging Dienstdoende Geestelijken
De vereniging kwam dit jaar niet bij elkaar. Wel overlegde de honorariumcommissie, die voortkomt uit de Verenging, met de thesaurier-generaal.
Adviescommissie ambtsbediening enz
Deze commissie werkt vanaf 2005 met een nieuwe personele bezetting en met een nieuwe instructie.
De leden van de commissie zijn voorzitter: drs G.C.G. Verhey-de Jager, secretaris: M.L Tanke-Keman, drs H. Münch, drs. H.C.M. Maan-van Werven. Iedere kandidaat voor het priesterambt of voor de functie van pastoraal werker wordt door de diocesane bisschop aangemeld bij de commissie met het verzoek over de betreffende kandidaat een advies uit te brengen.
De commissie stuurt aan de kandidaat een reeks van vragen met het verzoek deze vragen uitvoerig, schriftelijk en met het accent op de persoonlijke beleving, te beantwoorden.
Sinds de instelling van de commissie in 2005 zijn drie kandidaten door de bisschop(pen) aangemeld.
De commissie vergadert voorafgaand aan het gesprek met de kandidaat over de ontvangen informatie en bereidt het gesprek voor. Vervolgens wordt in een gesprek van maximaal anderhalf uur door de commissie met de kandidaat van gedachten gewisseld over de ingestuurde tekst.
Hiervan wordt een gespreksverslag gemaakt, de commissie overlegt onderling over het advies en de conclusie. Het verslag en de conclusie worden, als regel binnen drie weken na de bijeenkomst, gelijktijdig verstuurd aan de kandidaat en aan de bisschop(pen).
De commissie besteedt veel tijd en zorg aan het correcte verloop van deze procedure en het stemt de commissieleden tot tevredenheid en vreugde dat het mogelijk was om in de afgelopen twee jaar over drie kandidaten een positief advies uit te brengen.
SMPR
De Oud-Katholieke kerk is vertegenwoordigd in het IBO-bestuur (Interkerkelijk Bestuurlijk Overleg) van het interkerkelijk samenwerkingsverband SMPR (Seksueel Misbruik in Pastorale Relaties).
Doelstelling van de SMPR is:
- te stimuleren dat binnen de kerken aandacht wordt besteed aan, en afdoende maatregelen worden genomen tegen, seksueel misbruik in pastorale relaties.
- ertoe bij te dragen dat klachten over seksueel misbruik in pastorale relaties binnen de kerken op een adequate worden behandeld, mede door het signaleren van knelpunten in de bestaande procedures.
- slachtoffers van seksueel misbruik in pastorale relaties te (doen) begeleiden en bij te staan, in het bijzondere door zorg te dragen voor het bieden van pastorale zorg, zonodig ook bij een gang naar een kerkelijke procedure.
- voorlichting te geven over de mechanismen bij en gevolgen van seksueel misbruik in pastorale relaties en - gevraagd en ongevraagd -advies te geven over de wijze van omgaan met seksueel misbruik in pastorale relaties.
Het IKON pastoraat fungeert als meldpunt voor seksueel misbruik. Het meldpunt biedt een luisterend oor en kan mensen in contact brengen met een vertrouwenspersoon.
De coördinator van SMPR geeft gevraagd advies aan kerken die geconfronteerd zijn met misbruik door ambtsdragers.
Het IBO vergadert gemiddeld vier keer per jaar, plus enkele extra bijeenkomsten waarin dieper wordt ingegaan op deelonderwerpen.
Door het Collegiaal Bestuur is een klachtenregeling goedgekeurd voor gebruik binnen de Oud-Katholieke kerk. Dit document is tot stand gekomen met adviezen en door de medewerking van mr A.A. Snijders. Voor meer informatie: website www. smpr.nl
5. Parochies en organisatie
Parochieopbouw
In het kader van het pastoraal Fonds is extra pastorale inzet mogelijk gemaakt in de parochies Leiden en Culemborg.
Werkbezoeken
De diocesane bisschop bracht werkbezoeken aan de parochies Gouda, Oudewater, Schoonhoven en Utrecht.
Gebouwenbeleid
De parochie Gouda kampt met een zwaar verouderde en onpraktische pastorie, waarin ook een gemeentezaal is gesitueerd. Er zijn nu plannen ontwikkeld om het complex in zijn geheel rendabel te maken. Met deskundigen werd regelmatig overlegd over de financiële gevolgen van de diverse verbouwingsalternatieven opdat de juiste oplossing gekozen kan worden.
Voor het kerkgebouw van Alkmaar werden plannen ontwikkeld voor een herinrichting, een delegatie van het bestuur ging zich ter plekke op de hoogte stellen en besprak het voorliggende plan en de financiële consequenties.
In beide gevallen is meegedacht over het vergroten van de financiële armslag door de nadruk te leggen op het verkrijgen van fondsen buiten de Oud-Katholieke Kerk.
De parochie Schiedam kon dankzij de Stichting Beschermd Stadsgezicht Schiedam een omvangrijk renovatieproject van de gebouwen in gang zetten. Het renovatieproject wordt grotendeels met externe gelden gefinancierd naast subsidies van het Metropolitaan Kapittel en het Onderhoudsfonds van de ORKA.
Statistieken
Aangezien op het moment van verslaglegging nog lang niet alle gegevens van de parochies beschikbaar zijn, kunnen nog geen nieuwe cijfers over ledentallen in aansluiting op die uit het Werkboekje Breed Beraad worden gepubliceerd. Uit de wel beschikbare gegevens blijkt nog niet dat de dalende lijn van de afgelopen jaren wordt omgebogen.
Statuut
De invoering van het herziene Statuut wacht alleen nog op het voorwoord van de bisschoppen.
Kerkmeestersdag
op 4 maart 2006 werd in het kader van het Breed Beraad een kerkmeestersdag belegd met een grote opkomst.
OMDO
In het voorjaar van het jaar 2006 is een grondige evaluatie gehouden van het OMDO. De eerste uitkomsten van dit interne beraad betreffen het opheffen van het OMDO. De verwachte betere samenwerking is er namelijk niet gekomen. Een tweede uitkomst is dat de Missie Sint Paulus en SIOH doorgaan op dezelfde gescheiden wegen met missie en diaconale werk over de grenzen heen. Het binnenlandse diaconaat zou dan geen specifieke aandacht meer krijgen. Wel bestaat de wens meer zicht te krijgen op de locale diaconale activiteiten. De werkgroep Toerusting is nu in ruste. De rol en taak van de diaconaal consulent behoeft op basis van deze ontwikkelingen een heroverweging. Het Collegiaal Bestuur bezint zich op deze uitkomsten.
6. Financiën
Wisseling van Thesaurier-generaal
Het aantreden van de nieuwe thesaurier is gepaard gegaan met veel inlezen, inpraten en zich verdiepen in de ins and outs rondom deze functie. Het is goed te hebben ervaren dat veel werk door anderen gedaan wordt in onze kerk.
Een woord van dank aan allen die de nieuwe thesaurier bijgestaan hebben en ook in toekomst nog zullen bijstaan, waarbij een bijzonder woord van dank zich richt tot onze vorige thesaurier die achter de schermen nog verscheidene zaken voor zijn rekening neemt, de Financiële Raad met in het bijzonder hun voorzitter Wim Roobol en uiteraard onze secretaris Emile Verhey.
Jaarrekening 2005
Het resultaat uit de gewone exploitatie geeft een klein positief saldo aan dat is geflatteerd door de bijdragen van fondsen om het tekort te dekken, dat zonder die bijdragen zou zijn ontstaan. Bijzondere baten uit nalatenschappen en het koersverschil effecten geven de totale jaarrekening op het eerste gezicht een fraaie aanblik, maar de werkelijkheid is een andere. Het mag dan zo zijn dat wij in onze kerk inzetten op groei, de groei van de inkomsten is eveneens noodzakelijk als wij op termijn niet geconfronteerd willen worden met pijnlijke ingrepen in de uitgaven.
Een uitgebreide toelichting op de jaarrekening 2005 treft u, zoals gebruikelijk, bij deze synodestukken aan.
Financiële Raad
De bezetting is van de Financiële Raad is in dit jaar verder op orde gekomen. De ontstane vacatures zijn allen weer ingevuld, wat uiteraard tot tevredenheid en vreugde stemt. De raad vergadert zo veel mogelijk eenmaal per maand en heeft naast de controle op de jaarrekeningen van parochies, verenigingen en stichtingen binnen onze kerk ook een adviserende taak op het gebied van onderhoud en restauratie. Diverse plannen op dit laatste gebied zijn door de raad ontvangen en bestudeerd. De adviezen worden aan het Collegiaal Bestuur gegeven die hierover tot verdere besluitvorming komt en aan de betreffende inzenders terug koppelt. In enkele gevallen leidt dit tot verder en intensief overleg met parochies.
Fondsenberaad
In het voorjaar heeft het jaarlijkse overleg met de diverse fondsen in onze kerk weer plaats gevonden. Het is verheugend te melden dat de fondsbesturen niet alleen meedenken en praten over het financiële beleid van onze kerk, maar ook hun bijdragen leveren aan diverse projecten in onze kerk. Wij zijn hen daarvoor bijzonder erkentelijk.
Geldwerving
De commissie die voor geldwerving in het leven is geroepen bestaat inmiddels enkele jaren. Naast adviezen ter stimulering van de bijdragen aan de actie kerkbalans doen wij ook aanbevelingen op andere terreinen op hun taakgebied. Binnenkort mogen wij de aangepaste folder verwachten op het gebied van nalatenschappen en schenkingen.
Honorariumcommissie
De honoraria zijn per 1 januari 2006 aangepast met 2,7% zijnde de gebruikelijke prijscompensatie die over 2005 1,7% bedroeg en een structurele verhoging van 1% als gevolg van het amendement dat de synode vorige jaar steunde.
Het Collegiaal Bestuur stemde begin 2006 in met een voorstel om de honoraria van oudere instromers periodiek versneld te verhogen, zodat ook zij nog in staat zijn om de schaaleinden te behalen.
Grootste wijziging in voor de financiële administratie was de invoering van het nieuwe zorgstelsel per 1 januari 2006. Een collectieve zorgverzekering van Delta Lloyd is aangeboden en door velen is daar gebruik van gemaakt.
Het Collegiaal Bestuur besloot tot een vergoeding van de inkomensafhankelijke premie van 4,4% bij deelname aan het collectief. Verder is er een subsidie geboden voor de kosten die pastores maken voor hun studerende kinderen vanaf 18 jaar.
In het eerste overleg van 2006 is afgesproken om de honoraria in onze kerk te vergelijken met de arbeidsvoorwaarden van de PKN. Vanuit die vergelijking wordt bezien in hoeverre er in de komende jaren een beleid kan worden gevolgd de honoraria van de OKKN meer te laten aansluiten op de PKN. De besprekingen hierover volgen nog later in dit jaar.
Pensioenfonds
De verhogingen, zoals verwoord in het voorgaande hebben tot gevolg dat er hogere premies afgedragen zijn aan de pensioenverzekeraar. Daarnaast is evenals in voorgaande jaren de wens geuit om de pensioengerechtigden zo veel als mogelijk aan te laten sluiten aan geldontwaarding, waardoor hun inkomen welvaartsvast kan zijn. Dit gaat echter gepaard met reparaties door extra stortingen in de pensioenverzekering, waarvoor de dekking een steeds grotere kostenpost wordt en reserves dreigen te verdwijnen.
Vanuit het bestuur van het pensioenfonds is een uitgebreide notitie ontvangen over de toekomst van de pensioenen in de kerk. Dit heeft geleid door een verdere studie over de mogelijkheden om de pensioenen zo veel als mogelijk veilig te stellen voor de toekomst, zowel in uitvoering als in financiële dekking.
Een belangrijk onderwerp dat in de komende tijd nog tot veel overleg zal leiden.
Seminarie
De nieuwe inhoud van de opleiding in onze kerk, maar ook de wetenschappelijke standaard, waaraan voldaan moet worden, heeft geleid tot een herijking van de noodzakelijke formatie en de middelen hiervoor. De discussie hierover is ten tijde van de publicatie van dit verslag nog niet afgerond, maar zeker is wel dat ook hier de financiële consequenties goed in kaart moeten worden gebracht.
Vooruitblik
Het Breed Beraad heeft richting gegeven aan de toekomst van onze kerk met als motto Groei. Dit geldt ook voor de kerkelijke financiën, want welke plannen er ook ten uitvoer worden gebracht: het moet wel financieel verantwoord zijn. Vandaar dat ook in de beleidsplannen van het Collegiaal Bestuur de financiële paragraaf een belangrijk onderdeel is. En ook daarover zal met de diverse financiële partijen binnen onze kerk nog veel overleg zijn om bij te dragen aan een stabiel fundament.
Toch biedt de vooruitblik op de begroting 2007 een tekort in de gewone exploitatie zonder dat het nieuwe beleid nog financieel is opgenomen. Een tekort dat nog verder zou kunnen oplopen met de uitvoering van nieuwe beleidsplannen. Het is wel de vraag tot welke hoogte dit kan worden toegestaan.
7. Publiciteit
De Oud-Katholiek
De Redactie en het bestuur van de Stichting De Oud-Katholieke Pers hebben het afgelopen jaar niet stil gezeten. Een kleine stoelendans heeft er plaatsgevonden. Mevrouw pastoor A. Duurkoop heeft de voorzittershamer ter beschikking gesteld en zal worden opgevolgd door pastoor F van Sark. De taken van de eindredacteur, de laatste drie jaren vervuld door mevrouw L. van Buuren uit IJmuiden zijn voor de periode van een jaar overgenomen door de heer P. Schotel uit Groningen.
Een kleine enquête is gehouden onder de abonnees van de Oud-Katholiek over de kwaliteit van de artikelen, de wens om veranderingen. De uitkomst van deze enquête is in bewerking.
Publicaties
In de inmiddels ontwikkelde 'huisstijl' verscheen in mei 2006 de brochure Aandacht als dienst over het lectoraat. Vlak voor de Open Monumentdag kwam een nieuwe brochure uit over de Oud-Katholieke Kerk van Nederland, die inmiddels veel waardering heeft geoogst. Het boekje in eigenzinnig formaat is een opvolger van de vierslag-folder, die geheel was uitverkocht. Een brochure over geven en doneren verschijnt nog voor het einde van het jaar.
Website
De website van de kerk steekt sinds half januari 2006 in een geheel nieuw jasje en is zodanig ingericht dat meerdere mensen op eenvoudige wijze verantwoordelijk gemaakt kunnen worden voor het bijhouden en bewerken van de inhoud. De vaste kosten zijn daarmee een stuk lager dan voorheen. De nieuwe site trekt een gemiddeld aantal bezoekers van 6000 per maand.
Op het moment wordt de laatste hand gelegd aan een aantal 'formats', die voor de parochies beschikbaar komen om gratis hun eigen website als subdomein aan de landelijke website te hangen. De website van Hilversum en Twente zijn inmiddels omgezet en Amersfoort test het nu uit.
Parochies
Om de parochies van dienst te zijn bij het ontwikkelen van een eigen communicatieplan, had het Publiciteitsberaad in samenwerking met de Jury van de parochiebladprijs de heer Piet Halma gestrikt om te praten over zo'n communicatieplan. Piet Halma is publiciteitsmedewerker bij de IKON.
De bijeenkomst op woensdag 1 februari 2006 trok de nodige belangstelling en er werden vele ideeën uitgewisseld. Een aantal parochies heeft hun website goed op orde maar sommige hebben te lijden onder het euvel dat er slechts een enthousiaste man of vrouw verantwoordelijk is en dat kan soms slecht uitpakken voor de continuïteit. In Groningen, Eindhoven, Amersfoort en Hilversum ontwierp men recentelijk nieuwe folders van de betreffende parochie.
8. Cultureel erfgoed
Collecties
Museum het Catharijneconvent heropende na een jarenlange verbouwing haar deuren met een geheel nieuwe inrichting van de vaste collectie. Voor afzonderlijke presentaties van de collecties van verschillende geloofsgemeenschappen was hierin geen plaats meer, zodat ook het oud-katholieke erfgoed 'verstrooid' is opgenomen in de algemene chronologische presentatie van de geschiedenis van het christendom in Nederland. Specifiek oud-katholiek is een klein onderdeel in het blokje over de zeventiende en achttiende eeuw, terwijl ook filmmateriaal over specifiek oud-katholieke gebeurtenissen is opgenomen.
Commissie voor de Pretiosa
Sinds juni 2005 komt de Commissie Pretiosa in nieuwe samenstelling regelmatig bijeen.
Leden van de commissie zijn: mw.dr.M.Mieke van Zanten, kunsthistorica, drs.S.J.Eman, kunsthistoricus, mw. M.L.Tanke-Keman, secretaris en E.M.P.P.Verhey, waarnemend voorzitter.
De taak van de commissie is hetzelfde gebleven en bestaat uit het adviseren van de bisschoppen en de kerkbesturen over het kerkelijk kunstbezit.
In 2005 werd er behalve over concrete adviesaanvragen ook vergaderd over de afsluiting van het pilot-project Textiel, dat werd uitgevoerd door de Stichting Kerkelijk Kunstbezit Nederland (SKKN). Aan alle kerkbesturen werd de brochure "handleiding beheer en behoud van kerkelijk textiel" toegezonden. Nagegaan werd of de inventarisatie rapportages gemaakt door de SKKN compleet en ter plekke in de parochies aanwezig zijn. Inmiddels wordt via een formulier behorend bij het jaarlijkse verslag aan de Financiële Raad aan de kerkbesturen gevraagd de inventarislijsten zorgvuldig te controleren.
Er is reden voor bezorgdheid over de toekomst van het unieke, rijke kerkelijke erfgoed waarvoor de Oud-Katholieke Kerk verantwoordelijkheid draagt. Het is niet eenvoudig om kennis over professioneel beheer en behoud door te geven aan alle betrokkenen en daarbij speelt ook het gebrek aan financiële middelen een rol.
Zeer onlangs is door een initiatief van kan. J.V. Kinneging een stichting opgericht met de naam en doelstelling: Stichting Behoud Cultureel Erfgoed van de Oud-Katholieke Kerk. Getracht zal worden buiten de kerk geïnteresseerden te vinden die financieel willen bijdragen aan de verwezenlijking van dit doel. Door de commissie Pretiosa is voorafgaand aan de oprichting uitvoerig overlegd en mevrouw Mieke van Zanten zal als lid van deze commissie, namens OKKN zitting nemen in het te vormen stichtingsbestuur. In eerste instantie zal de aandacht van de stichting gericht zijn op de toekomst van de grote Kapittelbibliotheek te Utrecht en de inzet van een consulent kerkelijk erfgoed.
9. Unie van Utrecht
Internationale Bisschoppen Conferentie
Tijdens de afgelopen bisschoppenconferentie kregen de volgende onderwerpen de volle aandacht:
De samenwerking met Anglicanen. Naast de laatste voorbereiding voor de viering van de 75e verjaardag van de intercommunieovereenkomst (Bonn Agreement), werd de situatie van de parallelle jurisdicties op het Europese continent besproken. De IBC heeft een concreet voorstel voorbereid dat begin november door de gezamenlijke vergadering van Oud-Katholieke en Anglicaanse bisschoppen wordt besproken. Ter voorbereiding van dit initiatief ging de Aartsbisschop najaar 2005 op bezoek bij de Aartsbisschop van Canterbury.
De IBC heeft ook de resultaten van de gemeenschappelijke Anglicaanse en Oud-Katholieke theologenconferentie (Leeds 2005) besproken en heeft met tevredenheid vastgesteld dat beide kerkgemeenschappen ecclesiologisch heel wat voor elkaar zouden kunnen betekenen.
Naar aanleiding van het verslag van de vertegenwoordiger in de 9e assemblee van de wereldraad van Kerken werd onze toekomstige participatie aan en rol in de internationale oecumene besproken. Het is opvallend dat, hoe klein we ook zijn, de Unie van Utrecht toch als een christelijke wereldgemeenschap (World Christian Community) wordt aanzien en ons dus bepaalde mogelijkheden open staan om onze inbreng te hebben. Wijs beleid op dit punt is natuurlijk onze zeer beperkte middelen zo gericht mogelijk in te zetten. De IBC wil de aartsbisschop, op wie deze verantwoordelijkheid grotendeels alhoewel niet uitsluitend neerkomt, hierbij met raad en daad bijstaan.
De bisschoppen reserveerden een volledige dag voor studie en reflectie over het huwelijk. Zoals reeds in het vorig verslag vermeld werd in opdracht van de IBC daarover een studie gemaakt. Deze studie werd door Prof. Klaus Rohman (Duitsland) voorgesteld en door drs. Remco Robinson (junior-onderzoeker aan de theologische faculteit te Nijmegen) kritisch besproken. Prof. Duss (Zwitserland) schetste een algemeen kader waarin de huwelijks- en relatieproblematiek in onze cultuur moet worden geplaatst. Resultaat van de reflectie was dat de bisschoppen de heren Rohman en Robinson een vervolgopdracht hebben gegeven teneinde tot een tekst te komen die bisschoppen kunnen gaan gebruiken bij het ontwikkelen van kerkelijke en pastorale initiatieven.
Met betrekking tot de situatie van de Sint Johns-parochie in Toronto (Canada) werd met tevredenheid kennis genomen van het bezoek dat de Aartsbisschop ter gelegenheid van de vierde adventszondag 2005 aan de parochie bracht. De aartsbisschop heeft deze gelegenheid vooral benut om (1) de parochie duidelijk te maken dat zij niet aan hun lot worden overgelaten, en (2) de nodigen contacten te leggen met het Anglicaanse diocees met de bedoeling dat de parochie daarbij meer aansluiting zou vinden. Beide doelstellingen lijken, naar de informatie die op dit ogenblik voor handen is, ruimschoots gehaald.
De aanvraag tot lidmaatschap van de " Old Catholic Church of Britisch Columbia". Na degelijk onderzoek en ampel beraad heeft de IBC besloten de bisschop van deze kerk uit te nodigen om deel te nemen aan de IBC. Niettegenstaande het statuut van de IBC niet voorziet in een waarnemersstatus of iets dergelijks, vonden de bisschoppen het toch raadzaam een 'introductieperiode" te voorzien voorafgaand aan een definitieve opname in de Unie van Utrecht. Tijdens die periode van zes jaar wordt van de Old Catholic Church of Britisch Columbia verwacht dat ze bepaalde en afgesproken opdrachten waar zal maken.
Verder was de Aartsbisschop in zijn functie van voorzitter van de bisschoppenconferentie naar aanleiding van de 75e verjaardag van het Bonn Agreement aanwezig op:
- de synode van de Church of Ireland, waar hij de gelegenheid had de synode toe te spreken
- de convention van de Episcopal Church in de VS, waar hij voorging bij een van de eucharistievieringen
- de synode van de Church of England, waar hij de gelegenheid had de synode toe te spreken en een lezing te houden tijden een 'open meeting" van 'Affirming Catholicism''. Het thema van zijn lezing was: Anglicanen en Oud-Katholieken in Europa.
Het Congres in Freiburg
Het Oud-Katholieken Congres dat van 7 tot 11 augustus plaatsvond in Freiburg i.Br. (Duitsland) onder het thema De hoop die in ons leeft trok grote belangstelling. Er waren 392 deelnemers, zowel oud-katholieken als anglicanen. Veertig van hen waren uit Nederland afkomstig en vier uit België. Meer dan het dubbele aantal deelnemers was aanwezig op de woensdag, de dag waarop het jubileum van het Bonn Agreement gevierd werd. Hierbij was ook de aartsbisschop van Canterbury aanwezig. De referaten die door hem en door de aartsbisschop van Utrecht gehouden werden en de daarop volgende podiumdiscussie werden door vrijwel alle aanwezigen beschouwd als het hoogtepunt van het congres. Tijdens de Uniedienst en de daarop volgende ontvangst werd zichtbaar hoeveel belangstelling er voor dit gebeuren was vanuit de oecumene en vanuit de Duitse overheid. Ook de pers in Duitsland besteedde veel aandacht aan het congres. Het Permanent Congrescomité heeft zoals gebruikelijk een enquête gehouden onder de deelnemers en gaat naar aanleiding daarvan in zijn volgende vergadering het congres evalueren. De uitkomsten van deze evaluatie zullen een belangrijke rol spelen bij de voorbereidingen van het volgende congres dat gehouden zal worden in 2010 in Zürich.
Lekenforum
Het Lekenforum is met een kleine, maar hechte groep deelnemers een onmisbare cel in de internationale oud-katholieke gemeenschap geworden. Het eerste doel van het lekenforum is de onderlinge band tussen oud-katholieken uit verschillende landen te versterken. Dat gebeurt niet alleen in de ontmoeting met andere deelnemers, maar ook in contacten met de bisschop van het land waar het lekenforum gehouden wordt en met de locale oud-katholieke gemeenschap. Verder is het lekenforum er in zijn activiteiten altijd op gericht de deelnemers toe te rusten voor het werk in hun eigen kerk en parochie. Ontwikkelingen op het internationale vlak worden met belangstelling gevolgd en zo nodig van kritisch commentaar voorzien.
Volgens gewoonte is er in het congresjaar geen lekenforum gehouden, maar alleen een ontmoetingsavond tijdens het congres. Daar is onder andere gesproken over het volgende lekenforum, dat gehouden zal worden in Zuid-Bohemen (Tsjechie).
10. Oecumene
Assemblee van de Wereldraad van Kerken
De aartsbisschop vertegenwoordigde niet alleen de Unie van Utrecht, maar ook de Oud-Katholieke Kerk van Nederland bij de 9e Assemblee van de Wereldraad in Brazilië in februari 2006. De aartsbisschop werd tijdens de Assemblee ook gekozen in het Centraal Comité van de WCC. Aan de uitwerking van de Assemblee wordt via een apart agendapunt tijdens deze synode aandacht gevraagd.
Samenwerking met Anglicanen en Orthodoxen
Na verkennende gesprekken is op uitnodiging van de Aartsbisschop een overleggroep gestart waaraan de anglicaanse 'Archdeacon" voor de Benelux en de afgevaardigde van de Metropoliet van de Benelux (Oecumenisch patriarchaat) deelnemen. De bedoeling is samen thema's voor te bereiden die aan de orde komen in het kader van de Raad van Kerken en van de Commissie inzake overleg met de Overheid (CIO). De afgevaardigden van de drie kerkgemeenschappen in beide organen maken uiteraard ook deel uit van het overleg. Bedoeling is waar mogelijk met gemeenschappelijke standpunten naar buiten te kunnen komen.
OJEC
Het Ojec bestaat dit jaar 25 jaar. Dit wordt gevierd met een studiedag over het Thema 'Leven met verschil, menswaardige verscheidenheid in een tijd van botsende culturen. Twee onderwerp is de vraag over de koers van de joods christelijke ontmoeting in Nederland en Europa. De commissie voor de relatie tot de Joden verkeert reeds enige tijd in een winterslaap.
IKON
De IKON televisie bracht een achtdelige serie bij de tentoonstelling in het Catharijneconvent De God van Nederland. Op 23 september is het zestigjarig bestaan van de IKON gevierd met een jubileumdag over het thema 'Mijn God'. Hoe ziet het geloven in God eruit? Daartoe is onderzoek gedaan onder de geestelijken van de kerkgenootschappen, die de IKON dragen.
Het Collegiaal Bestuur,
oktober 2006
Website van de Oud-Katholieke Kerk van Nederland | Bisschoppelijk bureau: Kon. Wilhelminalaan 3, 3818 HN Amersfoort | Tel. 033 - 462 08 75
Site design & techniek: Sync. Creatieve Producties, Hilversum